Surowce: USA stosują drapieżny szantaż, jak teraz zareaguje Europa?

Donald Trump już w przeszłości dał jasno do zrozumienia, że wsparcie geopolityczne nie przychodzi bez quid pro quo. Znajduje to obecnie odzwierciedlenie w szantażowanym „partnerstwie” z Ukrainą – wynik jest niepewny. Dotyczy to pożądanych metali, takich jak skand, który podobno występuje w Ukrainie. Inne krytyczne minerały również znajdują się w centrum partnerstwa. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że wiele ukraińskich złóż surowców, które pochodzą z czasów sowieckich, nie mogłoby zostać zagospodarowanych bez zagranicznych technologii i inwestycji. Niemniej jednak nie ma gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy. Czy w tych okolicznościach znajdą się inżynierowie, którzy będą towarzyszyć rozwojowi infrastruktury?

Ukraina jest bogata w zasoby naturalne. Oprócz żelaza, niklu i tytanu, jej gleba zawiera również metale takie jak lit, platyna i bardzo poszukiwany german, kluczowy materiał dla nowoczesnych technologii. Nic dziwnego, że te skarby są jednym z podejrzewanych ekonomicznych powodów konfliktu z Rosją. Choć na pierwszy plan wysuwają się polityczne i strategiczne motywy bezpieczeństwa, kontrola nad surowcami krytycznymi również może odgrywać pewną rolę. Dziś bardziej niż kiedykolwiek polityka surowcowa jest polityką bezpieczeństwa. W tym miejscu uwidacznia się niepokojąca słabość Unii Europejskiej (UE), która wnosi jedynie około 2% światowych inwestycji w poszukiwania surowców.

USA i Rosja rozumieją kluczową rolę, jaką odgrywają te materiały – nie tylko w postępie przemysłowym, ale także w obronności i rozwoju wojskowym. Z drugiej strony Europa obserwuje tę dynamikę bez szybko realizowalnego planu, który mógłby dorównać państwowym inwestycjom i strategicznym partnerstwom USA, a nawet kontrolowanym przez państwo łańcuchom dostaw Chin i agresywnemu bezpieczeństwu surowcowemu.

Brak europejskiej strategii to coś więcej niż tylko zaniedbanie polityki gospodarczej. Ma on bezpośrednie konsekwencje dla zdolności obronnych i stabilności gospodarczej. Technologie, projekty obronne i inicjatywy na rzecz zrównoważonego rozwoju w coraz większym stopniu zależą od surowców, które są równie rzadkie, co niezbędne. Dalsze poleganie wyłącznie na mechanizmach rynkowych lub zagranicznych dostawcach to ryzyko, które może drogo kosztować Europę w czasach kryzysu.

„Metalowe NATO”, jak przewidziano w Europejskim Sojuszu Surowcowym (ERMA) założonym w 2020 r., mogłoby pomóc zmniejszyć zależność Europy od państw trzecich. Nawet jeśli ERMA nie jest sojuszem obronnym, jej celem jest zabezpieczenie zaopatrzenia Europy w metale krytyczne poprzez własną produkcję, partnerstwa strategiczne i innowacje technologiczne. Jednak Stany Zjednoczone również odgrywają ważną rolę w tym NATO i może się ono rozpaść pod rządami obecnej administracji Trumpa, zanim jeszcze ruszy z miejsca.

Europa nie może dłużej stać na uboczu, podczas gdy inne kraje zabezpieczają kluczowe zasoby. Najwyższy czas:

• Europejska strategia surowcowa: systematyczny plan obejmujący nie tylko aspekty gospodarcze, ale także związane z polityką bezpieczeństwa.
• Strategiczne inwestycje w badania, zrównoważone technologie i krajowe wydobycie surowców.
• Współpraca na poziomie globalnym w celu zapewnienia długoterminowego partnerstwa w ramach łańcucha dostaw przy jednoczesnym zachowaniu niezależności geopolitycznej.

Droga jest jasna – Europa musi zmienić się z obserwatora w gracza. Suwerenność towarowa jest kluczowym elementem stabilności, bezpieczeństwa i dobrobytu. Jeśli nie podejmiemy działań, ryzykujemy, że zostaniemy pominięci w przyszłych kluczowych kwestiach.

Nadszedł czas, aby zapewnić Europie miejsce przy stole negocjacyjnym. Nie pozwólmy, by to się zmarnowało.